Zitting van 29 10 2026

Netheidsplan Alken: vuilnisbakkenbeleidsplan

Alken maakt werk van een coherent afvalbeleid en wil zo sluikstorten en zwerfvuil aanpakken, burgers sensibiliseren, kosten besparen door slimme systemen en betrokkenheid genereren. Een zwerfvuilbeleid steunt volgens Mooimakers op 6 pijlers: handhaving, preventie, infrastructuur, participatie, omgeving en communicatie. De sterkte zit in het combineren van verschillende maatregelen binnen deze pijlers. De gemeente werkt aan deze pijlers door te sensibiliseren op probleemlocaties (preventie en communicatie). Verder zit handhaving tegen sluikstort en zwerfvuil verworven in het GAS-reglement. De gemeente heeft ook een grote groep Mooimakers (zwerfvrijwilligers) die wekelijks zwerfvuil rapen en sluikstort melden (participatie). De infrastructuur en omgeving van het zwerfafvalbeleid doelen op de openbare vuilnisbakken.

Om de netheid van Alken verder te verbeteren is het aangewezen om een geactualiseerd vuilnisbakkenbeleidsplan te hebben. Het huidige bestand aan vuilnisbakken is organisch gegroeid doorheen de jaren. Duidelijke locatiecriteria en inplantingsrichtlijnen zorgen voor een doordachte visie, die de algemene netheid van de gemeente ten goede komt.

Het doel van het vuilnisbakkenbeleidsplan is niet meer of minder vuilnisbakken plaatsen, maar wel de juiste vuilnisbak op de juiste plaats zetten. Overigens kan dit helpen in de strijd tegen zwerfvuil en sluikstort.

De gemeenteraad keurt het bijgevoegde vuilnisbakkenbeleidsplan goed en geeft opdracht aan het college van burgemeester en schepenen om op basis van dit plan de huidige locaties te evalueren en over te gaan tot het schrappen, verplaatsen en bijplaatsen van vuilnisbakken. Gelijktijdig worden de burgers voldoende geïnformeerd over de genomen acties.

Feiten en context

Alken maakt werk van een coherent afvalbeleid en wil zo sluikstorten en zwerfvuil aanpakken, burgers sensibiliseren, kosten besparen door slimme systemen en betrokkenheid genereren. Een zwerfvuilbeleid steunt volgens Mooimakers op 6 pijlers: handhaving, preventie, infrastructuur, participatie, omgeving en communicatie. De sterkte zit in het combineren van verschillende maatregelen binnen deze pijlers. De gemeente werkt aan deze pijlers door te sensibiliseren op probleemlocaties (preventie en communicatie). Verder zit handhaving tegen sluikstort en zwerfvuil verworven in het GAS-reglement. De gemeente heeft ook een grote groep Mooimakers (zwerfvrijwilligers) die wekelijks zwerfvuil rapen en sluikstort melden (participatie). De infrastructuur en omgeving van het zwerfafvalbeleid doelen op de openbare vuilnisbakken.

Om de netheid van Alken verder te verbeteren is het aangewezen om een geactualiseerd vuilnisbakkenbeleidsplan te hebben. Het huidige bestand aan vuilnisbakken is organisch gegroeid doorheen de jaren. Duidelijke locatiecriteria en inplantingsrichtlijnen zorgen voor een doordachte visie, die de algemene netheid van de gemeente ten goede komt.

Het doel van het vuilnisbakkenbeleidsplan is niet meer of minder vuilnisbakken plaatsen, maar wel de juiste vuilnisbak op de juiste plaats zetten. Overigens kan dit helpen in de strijd tegen zwerfvuil en sluikstort.

De gemeenteraad keurt het bijgevoegde vuilnisbakkenbeleidsplan goed en geeft opdracht aan het college van burgemeester en schepenen om op basis van dit plan de huidige locaties te evalueren en over te gaan tot het schrappen, verplaatsen en bijplaatsen van vuilnisbakken. Gelijktijdig worden de burgers voldoende geïnformeerd over de genomen acties.

Juridische grond

Materialendecreet dd. 23 december 2011 betreffende het duurzaam beheer van materiaalkringlopen en afvalstoffen;

Lokaal Materialenplan 2023 - 2030;

In navolging van kennisname college van burgemeester en schepenen dd. 23 augustus 2023 betreffende terugkoppeling vuilnisbakkenplan.

Adviezen

Niet van toepassing

Argumentatie

Het vuilnisbakkenbeleidsplan biedt een onderbouwd en gedragen kader om vragen over het verwijderen, behouden of bijplaatsen van openbare vuilnisbakken te beantwoorden. Dankzij duidelijke locatiecriteria en inplantingsrichtlijnen kan de gemeente weloverwogen beslissingen nemen. Het plan werd opgesteld op basis van vuilnisbakkenplannen van andere gemeenten, onderzoek van Mooimakers, eigen metingen en de conclusies die hieruit werden getrokken. Daarnaast werd het plan afgestemd met de technische dienst die instaat voor de ophaling van het afval.

Een doordacht vuilnisbakkenbeleid is noodzakelijk om vuilnisbakken efficiënt in te zetten. Hoewel het misschien logisch lijkt dat meer vuilnisbakken automatisch leiden tot minder zwerfvuil, blijkt in de praktijk vaak het tegenovergestelde. Onderzoek en praktijkervaring van onder meer ANB en Mooimakers tonen aan dat een overaanbod aan vuilnisbakken of een verkeerde locatiekeuze net sluikstort en zwerfvuil kan aantrekken. Openbare vuilnisbakken zijn immers uitsluitend bedoeld voor afval dat op het openbaar domein ontstaat, bijvoorbeeld wanneer iemand onderweg iets eet of drinkt. Niet iedereen is zich hiervan bewust, waardoor regelmatig huishoudelijk afval in of naast openbare vuilnisbakken wordt achtergelaten.

Door de juiste vuilnisbak op de juiste plaats te voorzien via een duidelijk en onderbouwd plan, draagt de gemeente bij aan een nette en aangename leefomgeving. Tegelijk blijft een propere gemeente een gedeelde verantwoordelijkheid. Een lokaal bestuur zorgt voor een slim en efficiënt netwerk van publieke vuilnisbakken, een kwaliteitsvol openbaar domein, sensibilisering en een doeltreffende handhaving. Van inwoners en bezoekers wordt verwacht dat zij verantwoordelijkheid nemen voor hun eigen afval. Wie afval meebrengt, kan dit correct deponeren in een daarvoor bestemde vuilnisbak of meenemen naar huis wanneer er geen vuilnisbak in de onmiddellijke omgeving aanwezig is.

Financiële gevolgen

Niet van toepassing

Besluit

eenparig

Artikel 1: De gemeenteraad keurt het bijgevoegde vuilnisbakkenbeleidsplan goed en geeft opdracht aan het college van burgemeester en schepenen om op basis van het vuilnisbakkenbeleidsplan de huidige locaties te evalueren en over te gaan tot het schrappen, verplaatsen en bijplaatsen van vuilnisbakken en gelijktijdig de burgers voldoende te informeren over de genomen acties.